Kazakistan Ekonomisindeki Gelişmeler

Ramiz Meşedihasanlı (Kırgızistan, Bişkek - TNA)

Kazakistan Cumhuriyeti Kırgızistan Büyükelçisi Beybit İsabayev “Avrasya’nın tam göbeğinde yer alan Kazakistan Cumhuriyetinin dış dünya ile ilişkilerinde çok yönlülük stratejisini izlemekte ve ülke çıkarları jeopolitik faktörlerle sınırlı kalmamaktadır” dedi. Kazakistan Cumhuriyeti Kırgızistan Büyükelçisi Beybit İsabayev, Kazakistan’ın Ekonomisindeki gelişmeleri ve Sanayi Geliştirme Devlet Programı’ile ilgili 2010-2020 arasında uygulamayı planladıkları strateji üzerine düşüncelerini TNA Türk Dünyası Temsilcisi Ramiz Meşedihasanlı’ya anlattı. 16 Aralık 1991'de bağımsızlığını ilan eden Kazakistan’ın, kısa bir süre sonra bir dizi ekonomik reformlar başlatarak, merkezi planlı ekonomiden pazar ekonomisine geçmek ve yabancı sermayeyi çekmek için çabalarını artırdığını anlatan Kazakistan Cumhuriyeti Kırgızistan Büyükelçisi Beybit İsabayev, “Bu reformlar; kamu tekelciğini ortadan kaldırma, özelleştirme, borçların yeniden yapılandırılması, bankacılık reformu, içeride fiyat politikalarını ve ticarette liberalleşme (serbestleşme), yatırımların teşviki kanununun çıkarılması, gümrük ve vergi reformları şeklinde özetlenebilir. Kazakistan yeraltı, yerüstü zenginlikleri bakımından Dünyanın en şanslı ülkelerinden biridir. Başlıca yeraltı kaynakları; başta petrol ve doğal gaz olmak üzere, krom, volfram, çinko, bakır, altın, demir, kömürdür. Ülkede üretilen başlıca tarım ürünleri ise, buğday, pamuk, şeker pancarı ve hayvancılıktır. Temel sanayi dalları ise, tarımsal sanayiler, metalürji, hafif sanayi, petro kimyasallar ve tekstildir” diye konuştu. “2010-2020 Sanayi Geliştirme Devlet Programı”na dikkat çekerek, Kazakistan için hayati anlamı olan bir Proje olduğunun altını çizen Kazakistan Cumhuriyeti Kırgızistan Büyükelçisi Beybit İsabayev, “Ülkede hâlihazırda dört Özel Ekonomik Bölge bulunmaktadır. Bunlar Astana-New City, Morport Aktau, Ontustyk ve Park of Information Technologies-Almatı (Bilgi Teknolojileri Parkı) özel ekonomik bölgeleridir. 2010-2020 yılları için uygulamaya koyulan Yenilikçi Sınai Kalkınma Programı, ekonomide sektörel çeşitlendirme sağlamayı ve uzun vadede hizmet ve teknoloji sektörleri bakımından güçlü bir ekonomi yaratmayı amaçlamaktadır. Kazakistan’ın 2010-2020 Stratejisi ulusal güvenlik, siyasal istikrarın sağlanması ve sağlamlaştırılması, ülkeye yabancı yatırımların çekilmesi ve buna dayalı gelişme sağlanması, halkın sağlık ve eğitiminin iyileştirilmesi, enerji kaynaklarının etkin kullanımı, ulaşım ve telekominikasyon altyapısının geliştirilmesi ile uzmanlaşmış ve profesyonel devlet uygulamasına geçilmesi gibi hedefler koymaktadır” diye konuştu.   Kazakistan’ın, petrol ve doğal gaz rezervleri yönünden zengin olduğunu ve ülkenin petrol rezervlerinin doğal gaz rezervlerine göre daha fazla olduğunu kaydeden Kazakistan Cumhuriyeti Kırgızistan Büyükelçisi Beybit İsabayev, konuşmasında şu açıklamalara yer verdi. “ Kazakistan eski Sovyet Cumhuriyetleri içinde Rusya’dan sonra ikinci büyük petrol üreticisidir. Ülke ekonomisi büyük ölçüde petrol ihracatı gelirlerine dayalıdır. Pozitif ekonomik büyüme 2010 yılında sağlanmıştır. 2011’de ekonomik faaliyetlerin daha da canlanması ve GSYİH artış hızının %4,3 olması beklenmektedir. Sayın Cumhurbaşkanımız Nazarbayev Kazakistan'ın eski başkenti ve finans merkezi Almatı'da 4. Kazakistan Yatırım Zirvesi'nde konuşarak, 2020 yılına kadar uygulanacak Sanayi Geliştirme Programı'nın 2010 yılı itibarı ile hayata geçirildiğini söyledi. Önümüzdeki 10 yıl içerisinde uygulayacakları program çerçevesinde 45 milyar dolar tutarında 100'den fazla proje hayata geçirileceğini belirten Nursultan Nazarbayev, yabancı yatırımcıları Kazakistan'a yatırım yapmaya davet etti. Yabancı yatırımcıların Kazakistan'a gelmesi için gerekli çalışmaların yapıldığını belirten Cumhurbaşkanımız Nazarbayev, 2020 yılına kadar uygulayacakları programın ülkesi için son derece önemli bir proje olduğunu vurguladı. 2010 yılının ilk dört ayında ise Kazakistan'ın yüzde 7 oranında büyüdüğüne dikkat çeken Nursultan Nazarbayev, ülkesinde 2010 yılı itibari ile 20 bin yabancı yatırımcının faaliyet gösterdiğini belirtti. Kazakistan, Rusya ve Beyaz Rusya arasında 1 Ocak 2010 yılı itibari ile imzalanan Gümrük Birliği anlaşmasının uzun vadede büyük kazançlar sağlayacağını da sözlerine ekleyen Büyükelçi Beybit İSABAYEV, imzalanan anlaşma ile ülkesinin 2 trilyon dolarlık bir sermayeye ile birlikte hareket edeceğini söyledi ve Kazakistan’da sermaye faaliyetlerinden dolayı tüm imkanların yaratıldığını ve hakların sağlanmış olduğunu vurguladı.”